علت و درمان گرگرفتگی زنان در دوران یائسگی
گرگرفتگی یکی از شایعترین علائمی است که زنان در دوران یائسگی تجربه میکنند. در واقع، در حدود نیمی از زنان قبل از یائسگی و% 85-75 از تمام زنان پس از یائسگی گرگرفتگی را تجربه میکنند.
در حالیکه شروع، طول مدت، تعداد دفعات و شدت گرگرفتگی تا حد زیادی بین زنان متفاوت است، گرگرفتگی اغلب در سالهای قبل از آخرین عادت ماهیانه زن شروع میشود و میتواند از شش ماه تا پانزده سال به طول انجامد.
گرگرفتگی ناشی از نوسانات هورمونی است که در طول دوران یائسگی رخ میدهد. خوشبختانه، درمان گرگرفتگی زنان بهطور طبیعی و ایجاد تغییرات ساده در شیوه زندگی تمام آن چیزی است که زنان برای مدیریت این علائم نیاز به انجام آن دارند.
گرگرفتگی چیست؟
گرگرفتگی یکی از علائم وازوموتور یائسگی است. این بدان معنا است که گرگرفتگی میتواند تنظیم طبیعی عروق خونی را مختل ساخته، و موجب ایجاد گرمای شدید، تعریق، و سایر علائم شود که میتواند از خفیف تا شدید متغیر باشد.
مدتزمان و تعداد دفعات گرگرفتگی از زنی به زن دیگر متفاوت است. گرگرفتگی میتواند در هر زمان از روز یا شب رخ دهد، اگر چه اغلب زمانی که در طول ساعات خواب اتفاق میافتد، تعریق شبانه نامیده میشود.
زنان مبتلابه گرگرفتگی مرتبط با یائسگی معمولاً یک الگوی پایدار و منحصر بهفرد از علائم را تجربه خواهند کرد. برخی از زنان علائم خفیف گرگرفتگی را بهندرت تجربه میکنند، در حالیکه دیگران علائم شدید را چندین مرتبه در روز تجربه میکنند.
علائم و نشانههای گرگرفتگی
شایعترین علائم و نشانههای گرگرفتگی عبارتاند از:
- احساس گرمای شدید و ناگهانی. این علامت میتواند در صورت، گردن، بازوها، تنه، و گاهی اوقات تمام بدن ظاهر شود.
- ضربان قلب و نبض سریع یا نامنظم. تپش قلب ممکن است رخ دهد.
- گرگرفتگی. این علامت بهویژه در زنان دارای پوست روشن رایج است.
- تعریق. عرق کردن میتواند از خفیف تا شدید متغیر باشد.
- لرز. این علامت اغلب به دنبال گرگرفتگی رخ میدهد، هرچند گاهی اوقات زنان تنها لرز را تجربه میکنند.
- اختلالات خواب. تعریق شبانه میتواند خواب را مختل کرده و منجر به خستگی یا بیخوابی شود.
- علائم دیگر. تهوع، سرگیجه، اضطراب، و سردرد از علائم احتمالی دیگر مرتبط با گرگرفتگی میباشد.
در حالیکه هر زن علائم گرگرفتگی را در یک الگوی منحصر به خود تجربه میکند، برخی از زنان در معرض خطر بیشتر گرگرفتگیهای شدیدتر و طولانیتر هستند. زنانی که تحت درمان تاموکسیفن سرطان سینه قرار دارند ممکن است گرگرفتگی شدیدتر و طولانیتر را تجربه کنند. علاوه بر این، زنانی که عمل جراحی خارج ساختن رحم را انجام دادهاند، اغلب گرگرفتگی شدیدتر و طولانیتری را تجربه میکنند.
علل گرگرفتگی
علل هورمونی
شایعترین علت گرگرفتگی در زنان یائسه تغییر سطوح استروژن در بدن است. استروژن تأثیری مستقیم بر هیپوتالاموس، بخشی از مغز که مسئول کنترل اشتها، خواب، و درجه حرارت بدن است، دارد.
سطوح پایین استروژن هیپوتالاموس را به اشتباه میاندازد، و موجب میشود که به اشتباه احساس کند که بدن بیش از حد گرم است. این خود باعث تحریک یک زنجیره داخلی از واکنشهایی میشود که زنان در فرم "گرگرفتگی" تجربه میکنند.
علاوه بر علل هورمونی کاملاً طبیعی گرگرفتگی، بیماریهای دیگر نیز میتواند موجب گرگرفتگی شود.
علل دیگر گرگرفتگی
بیماریها و داروهای خاص گاهی اوقات میتواند باعث شود که فرد گرگرفتگی را تجربه کند. به همین دلیل، زنانی که یائسگی برای آنها بعید است و یا زنان دارای سایر علائم غیرقابل توضیح باید بهمنظور پیشگیری از بروز این علل بالقوه گرگرفتگی با یک پزشک مشورت کنند.
بیماریهایی که میتواند باعث گرگرفتگی شود
- اختلال ترس
- عفونت
- چاقی
- دیابت
- تعریق
- بیماری تیروئید
- سرطان
داروهایی که میتواند باعث گرگرفتگی شود
- رالوکسیفن (داروی پوکی استخوان)
- تاموکسیفن (داروی سرطان سینه)
- آنالوگهای گنادوتروپین (بهعنوانمثال، نافارلین)
مدیریت گرگرفتگی
خوشبختانه، زنانی که در طول دوران یائسگی خود گرگرفتگی را تجربه میکنند، به چندین شیوه میتوانند برای مدیریت گرگرفتگی بهمنظور کاهش تعداد دفعات و شدت آن اقدام کنند. در بسیاری از موارد، مراحلی ساده را میتوان در طول روز بهمنظور کاهش گرگرفتگی یا پیشگیری از آن دنبال کرد. همچنین، اجتناب از محرکهای شایع گرگرفتگی یکی دیگر از راههای مهم مقابله با آنها است.
تغییرات روزانه ساده که تا حد زیادی میتواند به یک زن یائسه در مدیریت گرگرفتگی کمک کند، عبارتاند از:
- استفاده از دستگاه تهویه مطبوع ، پنکههای سقفی و زمینی، و حتی پنکههای دستی شخصی کوچک
- اجتناب از انجام حرکات سریع، زیرا میتواند دمای بدن را بهسرعت بالابرده و باعث گرگرفتگی شود.
- نگهداشتن آب یخ یا دیگر نوشیدنیهای سرد در دست در طول روز و شب
- گرفتن یک دوش آب سرد قبل از خواب
- استفاده از ملحفههای پنبهای و عدم استفاده از ملحفههای ابریشمی و یا مواد مصنوعی
- قرار دادن یک کیسه خنک در زیر یا در نزدیکی بالش و خنک نگهداشتن بالش
علاوه بر ایجاد این تغییرات ساده، اجتناب از محرکهای گرگرفتگی میتواند بهطور قابلتوجهی به مدیریت گرگرفتگی توسط زنان کمک کند.
محرکهای رایج:
- محیطهای گرم (بهعنوانمثال، آبوهوای گرم، سونا)
- دستگاههای تولید گرما (بهعنوان مثال: شومینه، سشوار، بخاری)
- استرس
- اضطراب
- غذاها و نوشیدنیهای داغ و ادویهدار
- مصرف سیگار
- مصرف زیاد کافئین، الکل، و قند
- قرصهای رژیمی
ایجاد تغییرات جزئی روزانه و اجتناب از محرکها میتواند تفاوت عمدهای برای بسیاری از زنان یائسه که در تلاش برای مدیریت گرگرفتگی هستند، ایجاد کند. در حالیکه این اقدامات اغلب به کاهش تعداد دفعات و شدت گرگرفتگی کمک میکند، اما قادر به درمان ریشه مشکل، که یک عدم تعادل هورمونی است، نمیباشد.
درمانهای گرگرفتگی
چنانچه تکنیکهای ساده مدیریت ذکرشده در بالا موجب بهبود گرگرفتگی نشوند، اقدامات درمانی دیگر باید دنبال شود. نکات سلامتی برای مبارزه با گرگرفتگی عبارتاند از:
- تنفس دیافراگم کند
- یک رژیم غذایی متعادل
- مصرف روزانه 800 میلیگرم ویتامین E
- مصرف سطوح ویتامین B
- افزایش مصرف پروتئین سویا
- انجام مدیتیشن یا یوگا
رفتارهای روزانه میتواند تأثیر قابلتوجهی در تجربه گرگرفتگی توسط زنان داشته باشد. برای مثال، خوردن یک شام تند یا مصرف چندین لیوان شراب میتواند محرکی برای گرگرفتگی باشد. افزایش استرس ناشی از فشار کار یا تعهدات خانوادگی همچنین میتواند باعث ایجاد گرگرفتگی شود. تعدیل شیوه زندگی دوجانبه است: برخی از استراتژیها بر اجتناب از محرکها تمرکز دارد، در حالیکه برخی دیگر برافزایش سلامت کلی متمرکز است – نقاط مشترکی نیز در این میان وجود دارد.
منطقیترین، و همچنین ایمنترین روش برای مقابله با گرگرفتگی ابتدا ایجاد تغییرات دارای حداقل تهاجم در شیوه زندگی و سپس در صورت عدم کار آیی آنها، انجام اقدامات دیگر است. با در نظر گرفتن این حقیقت که گرگرفتگی ذاتاً یک مسئله هورمونی است، مؤثرترین راه رسیدگی به منبع اصلی این مشکل است. درمانهای طبیعی و جایگزین یکراه حل ایمن و آسان برای ایجاد تعادل در سطح هورمونها، بهویژه در رابطه با تغییرات شیوه زندگی بهمنظور ترویج کلی سلامتی هستند.
در موارد جدیتر، ممکن است توصیه شود که به دنبال درمانهای جراحی و یا دارویی باشید، هر چند این درمانها بسیار خطرناک بوده و باید با احتیاط به آنها نزدیک شد. علاوه بر درمان جایگزینی هورمون (HRT)، چندین درمان دارویی دیگر ممکن است از گزینههای درمانی گرگرفتگی مؤثر باشد. این داروها عبارتاند از:
- مهارکنندههای انتخابی باز جذب سروتونین (SSRIs)
- داروهای فشارخون
- آرامبخشهای ضعیف
- داروهای تشنج
مهم است به خاطر داشته باشید در حالیکه همه این داروها پتانسیل کمک به تسکین گرگرفتگی رادارند، اما تمامی آنها خطرات ناشی از عوارض جانبی را به همراه دارند، که برخی از آنها ممکن است مزایای بالقوه آنها را تحتالشعاع قرار دهد.
