سوزاک چیست؟ علائم و درمان سوزاک در مردان و زنان
سوزاک یک عفونت مقاربتی است که از طریق رابطه جنسی منتقل میشود. عامل این عفونت یک باکتری به نام نایسر گونوره آ یا گنوکوک میباشد.
باکتریهای ناقل این بیماری بهطور عمده در ترشحات آلت تناسلی و مایع واژنی یافت میشوند.
سوزاک با آنتیبیوتیکهای تجویزشده توسط متخصصین ما قابلدرمان است.
علت
سوزاک توسط باکتریهایی که بهطور عمده در مايع منی و ترشحات واژینال مردان و زنان مبتلابه عفونت یافت میشود، ايجاد ميگردد. باکتریها میتوانند در داخل سلولهای گردن رحم (دهانه رحم)، مجرای ادرار (لولهای که ادرار از آن خارج میشود)، راستروده، گلو و گاهی چشمها زندگی کنند.
هر فردی که ازلحاظ جنسی فعال باشد، ممکن است به این بیماری مبتلا شود.
انتقال
سوزاک بهطور معمول در طول رابطه جنسی از فردی به فرد دیگر منتقل میشود. عفونت اغلب از طريق رابطه جنسي واژنی، مقعدی و یا دهانی محافظت نشده گسترش مییابد.
سوزاک همچنین میتواند از یک زن باردار به نوزادش منتقل شود.
شواهد كافي از احتمال انتقال باكتری عامل سوزاک به آلت تناسلی فرد ديگر از طریق انگشتان و یا مالش دو مهبل (اندام تناسلی زن) به يكديگر وجود ندارد.
سوزاک از راه بوسیدن، بغل کردن، حمام یا حوله مشترک، استخرهای شنا، صندلیهای توالت و یا فنجان، بشقاب یا کارد و چنگال مشترک منتقل نمیشود.
علائم
سوزاک ممکن است هیچ نشانه یا علامت بارزی ايجاد نكند. علائم و نشانهها ممکن است 14-1 روز پس از آلوده شدن به سوزاك يا ماهها بعد بروز كند و یا حتي تا هنگام گسترش عفونت به سایر نقاط بدن پنهان بماند.
شما ممکن است شاهد بروز موارد زير باشيد:
- عفونت در مقعد: این عارضه معمولاً دارای علامت و نشانه بارزی نمیباشد، اما ممکن است موجب درد مقعد، ناراحتی یا ترشحات چركی گردد.
- عفونت در گلو: این عارضه معمولاً فاقد نشانه است.
- عفونت در چشمها: این عارضه میتواند موجب درد، تورم، سوزش و ترشحات چركی (ورم ملتحمه) گردد.
تستهای تشخیصی
آزمايشات مختلفی براي تشخيص سوزاک انجام ميشود.
زنان
- ممکن است از شما خواسته شود تا با استفاده از ميله مخصوص سلولهایی را از مهبل (لبهای اطراف مدخل واژن) و داخل واژن جمعآوری کنید.
- پزشك یا پرستار ممکن است با استفاده از ميله مخصوص يك نمونه از سلولهای گردن رحم را در حين انجام معاینه داخلی، و یا از واژن تهيه كنند.
مردان
- ممکن است از شما خواسته شود تا یک نمونه ادرار تهیه نمایید. قبل از انجام این آزمایش ممکن است به شما توصیه شود به مدت برای2-1 ساعت از ادرار كردن خودداری كنيد.
مردان و زنان
- دکتر یا پرستار ممکن است با استفاده از یک ميله مخصوص یک نمونه از سلولهای دهانه مجراي ادرار را جمعآوری کند.
- در صورت داشتن رابطه جنسی مقعدی یا دهانی، پزشك یا پرستار ممکن است با استفاده از ميله مخصوص از سلولهای مقعد و گلوی شما يك نمونه تهيه كنند (ممکن است امکان انجام تست توسط خود شما نيز وجود داشته باشد). میلههای نمونهگیری بهطورمعمول براي همه افراد استفاده نمیشود.
- در صورت داشتن علائم ورم ملتحمه، ترشحات چركی از چشم (ها)، با استفاده از ميله مخصوص از ترشحات چشم نمونهگیری میشود.
تشخیص سوزاک از طریق آزمايشات پاپ اسمير و آزمایشات خون معمول امکانپذیر نمیباشد. در صورت عدم اطمينان از انجام آزمايش مخصوص سوزاک، حتماً سؤال نماييد.
درمان
سوزاک با مصرف دو نوع آنتیبیوتیک، كه بهطور معمول بهصورت يك تزريق و یک دوز قرص تجويز میگردد، قابل درمان است. درمان، در صورت بهکارگیری صحيح، تا 95% مؤثر است. بهمنظور درمان سوزاک، دو نوع آنتیبیوتیک بايد حتماً همراه با يكديگر مصرف شوند، در غير این صورت امكان عدم موفقيت در روند درمان وجود دارد.
- درصورتیکه احتمال ابتلاي شما به سوزاک بالا باشد، درمان ممکن است پيش از آماده شدن نتايج آزمايشات آغاز شود. همچنين درصورت آلودگي شريك شما به سوزاك، درمان شما نيز بهطور همزمان آغاز میگردد.
- در صورت بروز عوارض، شما ممكن است به درمان ديگری نيز نياز داشته باشيد.
- شواهدی از تأثیر درمانهای مکمل بر بهبود سوزاک وجود ندارد.
پیشگیری
اقدامات زیر به محافظت از شما در مقابل علت بیماری سوزاک و بسیاری از بیماریهای مقاربتی ديگر ازجمله اچ آی وی و کلامیدیا كمك خواهد كرد. همچنین در صورت ابتلای شما به یک عفونت مقاربتی، از انتقال آن به شريك جنسی شما پيشگيری خواهد كرد.
- در هر بار رابطه جنسی واژنی و یا مقعدی از كاندوم (مردانه يا زنانه) استفاده نماييد.
- در صورت داشتن رابطه جنسی دهانی، از کاندوم براي پوشاندن آلت تناسلی مردانه، و از لاتکس یا پلیاورتان (پلاستیک نرم) برای پوشاندن اندام تناسلی زنانه یا مقعد مرد یا زن استفاده نماييد.
- زنانی كه از طريق مالش مهبل خود به مهبل زنی ديگر رابطه جنسی برقرار میکنند، بايد اندام تناسلی خود يا شريك جنسی را با استفاده از لاتکس یا پلیاورتان (پلاستیک نرم) بپوشانند.
سؤالات متداول
آزمايشات تشخيصي چه مدت پس از رابطه جنسی بايد انجام شود؟
درصورتیکه به آلودگی به سوزاک مشكوك هستيد، بايد بدون درنگ آزمايشات لازم را انجام دهيد. امكان انجام آزمايش سوزاک چند روز پس از رابطه جنسی وجود دارد. اما گاهی اوقات به شما توصیه میشود تا یک هفته پس از رابطه جنسي صبر كنيد. حتي در صورت عدم وجود علائم بيماري، میتوانید آزمايش سوزاك را انجام دهيد.
چه زماني علائم و نشانهها برطرف میشوند؟
شما باید خيلي زود متوجه بهبود علائم و نشانهها شويد.
- ترشحات چركی و یا درد در هنگام ادرار باید در عرض 3-2 روز بهبود يابد.
- ترشحات چركی و درد در مقعد باید در عرض 3-2 روز بهبود يابد.
- خونریزیهای بین عادتهای ماهيانه و یا دورههای سنگینتر قاعدگی ناشي از سوزاك، باید در دوره بعدی قاعدگی بهطور خودبهخود بهبود يابد.
- درد لگن و بیضهها بايد بهتدریج بهبود يابد، اما رفع كامل اين درد ممكن است بيش از دو هفته به طول انجامد.
- در صورت عدم بهبودی در درد لگن و یا مقاربت دردناک، به پزشك یا پرستار مراجعه كنيد. ممکن است به درمانهای بیشتر و یا بررسی ديگر علل احتمالی درد نياز داشته باشد.
آيا سوزاك میتواند بدون درمان برطرف شود؟
اين امكان وجود دارد، اما احتمال آن بسيار ضعيف است. عفونت ممکن است ماهها در بدن وجود داشته باشد، و بدون درمان نمیتوانید از برطرف شدن آن اطمينان حاصل نماييد. در صورت تأخیر در درمان، خطر آسيب درازمدت ناشی از عفونت و نيز انتقال عفونت به شخص ديگر وجود دارد.
آيا امكان آگاهی از مدتزمان ابتلا به عفونت وجود دارد؟
مدتزمان ابتلا به سوزاك از طريق آزمايش مشخص نمیشود. اگر شما از ابتلا به سوزاك احساس ناراحتی یا عصبانيت میکنید و يا صحبت کردن در اين مورد با همسر و یا دوستانتان برايتان دشوار است، با خيال راحت با پرسنل کلینیک و یا پزشك عمومی مشاوره داشته باشيد.
چگونه میتوانم از احتمال تأثیر سوزاک بر باروی آگاه شوم؟
سوزاک تنها یکی از عوامل تأثیرگذار بر باروری در مردان و زنان است.
بسیاری از مردان و زنان مبتلابه سوزاک به ناباروری دچار نمیشوند، و در بسياري از زنان نيز حاملگی خارج رحمی رخ نمیدهد.
درصورتیکه داشتن سابقه ابتلا به سوزاك، براي پيشگيری از بارداری همچنان از روشهای پیشگیری استفاده نماييد. نبايد گمان كنيد كه نازا هستيد. شما بهطورمعمول به آزمايشات تشخيص باروري نيازي نداريد، مگر اينكه شما يا همسرتان با مشكل باروری مواجه شده باشيد.
